Những thông tin cần biết về cốp pha xây dựng

Back to Bài viết

Những thông tin cần biết về cốp pha xây dựng

Những thông tin cần biết về cốp pha xây dựng

Cốp pha xây dựng là một công cụ thi công rất quan trọng và cần thiết cho việc đúc bê tông tại công trình. Thuật ngữ cốp pha bắt nguồn từ tiếng Pháp là coffarge, hiểu theo nghĩa tiếng Việt là khuôn đúc bê tông. Nó có chức năng như một ván khuôn dùng để định hình bê tông nhão trước khi đông cứng. Với chức năng quan trọng như vậy nên khi chế tạo và sử dụng cốp pha xây dựng cần tuân thủ theo những tiêu chuẩn kỹ thuật nhất định.

Công dụng của cốp pha xây dựng

Bê tông ban đầu có dạng lỏng rồi sau đó mới dần đông kết và cứng lại nên cốp pha xây dựng sẽ có 2 chức năng chính là: làm khuôn để chứa vữa bê tông nhằm định hình bê tông và chịu lực thay cho vữa/kết cấu bê tông khi chúng chưa đủ khả năng chịu lực, đảm bảo kích thước hình học theo thiết kế của cấu kiện bê tông và quyết định chất lượng bề mặt bê tông. Với chức năng như vậy nên kết cấu bê tông thường có các phần sau:

  • Hệ tấm ván khuôn: đây được coi là thành phần giúp tạo hình bê tông và giúp chuyển bớt tải trọng sang phần còn lại
  • Hệ chống đỡ chịu lực gồm đà, giáo, văng, giằng,.. nằm ở dưới hoặc bên ngoài tấm ván khuôn có khả năng chịu lực chính cho toàn bộ hệ thống

Cấu tạo cơ bản của một bộ cốp pha xây dựng bao gồm: ván mặt là phần tiếp xúc trực tiếp với bê tông, quyết định hình dạng, kích thước và chất lượng bề mặt kết cấu; sườn cứng liên kết với ván mặt giúp tăng độ cứng cho khuôn và các phụ kiện liên kết dùng để liên kết các tấm cốp pha với nhau trong cùng một mặt phẳng hoặc ở những mặt phẳng khác nhau, liên kết cốp pha với hệ chống đỡ. Các thành phần của cốp pha xây dựng có sự liên kết cao tạo nên một hệ thống an toàn, vững chắc cho công trình.

Như vậy, cốp pha ảnh hưởng rất nhiều đến thời tiến độ thi công cũng như chất lượng công trình xây dựng. Do đó, nhà thầu khi lựa chọn sử dụng cốp pha cần đặc biệt lưu ý đến yêu cầu kỹ thuật của loại thiết bị này.

Cốp pha xây dựng

Cốp pha xây dựng

Yêu cầu kỹ thuật đối với cốp pha xây dựng

Để đảm bảo chất lượng cho công trình, bất cứ loại cốp pha xây dựng nào cũng phải đạt được những yêu cầu sau:

  • Khuôn đúc phải kín để đựng vữa bê tông lỏng, tránh chảy tràn ra ngoài
  • Hình dạng, kích thước khuôn đúc và vị trí lắp đặt phải đúng với thiết kế để chế tạo được kết cấu bê tông đúng với hình dạng, kích thước và vị trí theo thiết kế kết cấu đó
  • Khuôn đúc phải được thiết kế sao cho giữ được hình dạng của bê tông trong suốt quá trình ninh kết và đóng rắn hình thành nên kết cấu bê tông, tránh tình trạng biến dạng. Để đảm bảo yêu cầu này kết cấu khuôn đúc cần phải được tính toán thiết kế với trạng thái giới hạn về biến dạng
  • Khuôn đúc phải đảm bảo khả năng chịu lực tốt, vì nó phải chịu lực thay cho bê tông khi bê tông ở dạng vữa và ngay cả khi bê tông đã đóng rắn và kết cấu bê tông đã được hình thành cho đến khi bê tông đạt đến yêu cầu cho phép tháo dở khuôn. Đặc biệt, ở giai đoạn thi công bê tông – giai đoạn mà bê tông không hề có khả năng chịu lực nhưng lại có nhiều loại tải trọng đồng thời tác động vào khuôn đúc, khuôn đúc vẫn luôn phải đảm bảo khả năng chịu lực của mình. Để thực hiện điều này, kết cấu khuôn đúc cần phải được tính toán thiết kế với trạng thái giới hạn về cường độ
  • Khuôn đúc là thiết bị thi công nên việc sử dụng chúng chỉ có tính tạm thời trong thời gian thi công chế tạo kết cấu bê tông. Khi đã hoàn thành nhiệm vụ thì khuôn cần được tháo dỡ đi hoặc có thể được tái sử dụng. Chính vì vậy, khuôn đúc cần có đặc tính dễ dàng tháo lắp cho phù hợp với điều kiện tháo dỡ, di chuyển. Có thể kể đến một số loại cốp pha xây dựng có trọng lượng nhẹ và khả năng tháo lắp nhanh chóng, dễ dàng như cốp pha ván ép phủ phim hay cốp pha nhựa tổng hợp
  • Nếu muốn khuôn đúc được tái sử dụng nhiều lần thì khuôn phải được thiết kế và chế tạo thật bền vững để kéo dài tuổi thọ, sử dụng được nhiều lần cho mục đích làm khuôn, trở thành những bộ ván khuôn điển hình được thiết kế chuẩn hóa thành khuôn đúng định hình

Các loại cốp pha xây dựng

Cốp pha xây dựng là loại thiết bị thực sự rất đa dạng về chủng loại. Người ta có thể dựa vào vật liệu chế tạo khuôn hay công nghệ thi công hoặc cũng có thể là  theo công năng khuôn đúc và dạng kết cấu bê tông thành phẩm để phân loại kết cấu bê tông xây dựng.

Nếu phân loại theo vật liệu chế tạo khuôn, cốp pha xây dựng được chia thành 7 nhóm chính bao gồm: Hệ khuôn bằng gỗ như gỗ xẻ, gỗ ván chịu nước hay tre được xem là loại cốp pha truyền thống được ra đời từ rất lâu; cốp pha bằng kim loại thép và nhôm; cốp pha bằng nhựa; cốp pha bằng bê tông – bê tông cốt thép đúc sẵn; cốp pha bằng cao su bơm hơi hoặc vải bạt cường độ cao; cốp pha hỗn hợp và cốp pha đất dùng chính nền đất để làm khuôn.

Cốp pha xây dựng phân loại theo công nghệ thi công gồm 3 loại là khuôn đúc có thiết kế chuyên biệt, khuôn đúc định hình và khuôn đúc linh hoạt. Cụ thể:

  • Nhóm khuôn đúc có thiết kế chuyên biệt: nhóm này được sử dụng một lần duy nhất với hệ số tái sử dụng thấp. Nhóm này bao gồm các loại khuôn gỗ xẻ tự nhiên truyền thống; khuôn đúc làm bằng chính bản thân hệ kết cấu thép cốt cứng hay khuôn đúc bằng các cấu kiện bê tông đúc sẵn. Nhóm cốp pha này có thể được tháo dỡ ra sau khi sử dụng hoặc được nằm lại công trình với mục đích sử dụng khác
  • Nhóm khuôn đúc định hình được làm bằng gỗ, kim loại hoặc nhựa. Loại này lại bao gồm cốp pha luân lưu và cốp pha di động. Với hệ khuôn luân lưu, khuôn được chế tạo 1 lần rồi quay về vận chuyển khuôn đến nơi tháo dỡ khuôn và khuôn đúc bê tông mới, lắp đặt lại và sử dụng nhiều lần. Hệ khuôn cốp pha di động cũng được sử dụng nhiều lần theo chu trình khép kín nhưng khác với hệ khuôn luân lưu ở chỗ loại khuôn này được chế tạo 1 lần di chuyển nhiều lần theo chu trình mà không tháo lắp nhiều lần.
  • Nhóm khuôn đúc linh hoạt: ngược lại với các khuôn đúc cứng nhắc mô tả ở trên, khuôn đúc linh hoạt là một hệ thống cốp pha sử dụng các màng cao su hay tấm vải bạt cường độ cao và trọng lượng nhẹ làm mặt ván khuôn nên tạo được sự mềm mại và linh hoạt trong tạo hình. Loại khuôn này giúp nhà thầu có thể tạo hình kiến trúc một cách thật tự nhiên dựa vào đặc tính lưu động của bê tông.

Dựa vào công năng khuôn đúc và dạng kết cấu bê tông thành phẩm, cốp pha xây dựng được chia thành nhóm cốp pha đáy và cốp pha thành đứng. Cốp pha đáy là cốp pha chịu lực vì trong 2 chức năng chính của cốp pha là chịu lực thay cho hệ thống bê tông và tạo hình cho bê tông thì nhóm cốp pha này có chức năng chính là chịu lực thay cho bê tông. Ngược lại, chức năng chính của nhóm cốp pha thành đứng trong hai chức năng của cốp pha xây dựng là chức năng tạo hình xây dựng cho bê tông.

Trên đây là những thông tin cơ bản về cốp pha xây dựng. Minh Dũng hy vọng đã đem lại những thông tin thực sự bổ ích giúp quý khách có thể lựa chọn được loại cốp pha phù hợp nhất.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to Bài viết
Nhận báo giá sản phẩm

HOTLINE